پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد رشته روانشناسی و علوم تربیتی

پایان نامه کارشناسی ارشد رشته روانشناسی

گرایش پیش از دبستان

عنوان:

مطالعه ارتباط آموزش به شیوه قصه گویی بر میزان هوش کلامی و گنجینه لغات کودکان پیش دبستانی شهرستان سرپل ذهاب در سال 92-93

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده درج نمی گردد

تکه هایی از متن به عنوان نمونه :

چکیده:

هدف از اجرای این پژوهش مطالعه تاثیر آموزش به شیوه قصه گویی بر میزان هوش کلامی و گنجینه لغات کودکان پیش دبستانی می باشد. روش مورد بهره گیری در این پژوهش از نوع شبه آزمایشی با پیش آزمون و پس آزمون و دو گروه آزمایش و کنترل می باشد. جامعه ای که هدف این مطالعه می باشد کودکان پیش دبستانی شهرستان سرپل ذهاب در سال تحصیلی 93-92 می باشد و نمونه های انتخاب شده به تعداد 30 نفر(15نفر در گروه آزمایش و 15 نفر در گروه کنترل) و به صورت نمونه در دسترس انتخاب گردیده اند. ابزار پژوهش شامل مقیاس هوش کلامی وکسلر که در دو مرحله قبل و بعد از اجرای پژوهش برای هر دو گروه اجرا گردیده می باشد و برای گروه آزمایش به مدت 8 جلسۀ 45 دقیقه ای آموزش به شیوه قصه گویی اجرا کردند. تجزیه و تحلیل داده های گردآوری شده در پژوهش با بهره گیری از نرم افزار spss و از روش های آمار توصیفی و در بخش آمار استنباطي از روش تحلیل کواریانس، آزمون لاندای ویلکز و آزمون ام باکس بهره گیری گردید. نتایج حاصله نشان داد بین آموزش به شیوه قصه گویی بر میزان هوش کلامی و گنجینه لغات کودکان پیش دبستانی ارتباط معنادار آماری هست یعنی فرضیه H0 رد می گردد

مقدمه:

در قصه‌گویی با شیوه ‌هایی که از گذشته ‌های دور در بین مردم رایج بوده می باشد اهداف بسیاری نهفته می باشد.    در قصه گویی با شیوه های معمول به رشد و پرورش نیروی تخیل، رشد شناخت، تکامل ذوق هنری، شکوفایی شوق مطالعه و حتی توانایی بهبود سوادآموزی و تحصیل توجه بسیاری می گردد. قصه‌گویی با شیوه ‌های قدیمی تر به دلیل ارتباط مستقیم و چهره به چهره‌ی قصه‌گو با مخاطب به کودک این توانایی را می‌دهد تا با میراث‌ های قومی و ملی خویش آشنا گردد و هویت خود را شکل دهد. کودکان در قصه‌گویی با شیوه ‌های کهن با شرکت در نشست ‌های قصه‌گویی و گوش دادن به قصه‌ها، تعبیرها، عبارت‌ها، واژه‌ها و اصطلاحات نویی را می‌شنوند و با زبان و ادبیات مردم خود آشنا می شوند. در این شیوه‌ی قصه‌گویی کودکان با احساس‌ها، اندیشه‌ها و ارزش ‌های گوناگون روبرو می شوند که برای آن ‌ها تازه و سرگرم‌کننده می باشد. قصه‌ها تخیل کودکان را به جولان درمی‌آورند و آن‌ها را وارد حوزه‌ای از ماجراها می‌کنند که در هیچ حال دیگری فرصت رویایی با آن‌ها را ندارند(پولادی،1387).

یک قصه گو خوب، برکلمه ها تسلط کامل دارد و از ارزش آنها و اینکه چگونه می تواند روی شنونده اثر بگذارد با خبر می باشد. او به ارز ش درست قرارگرفتن صفتها و قیدها توجه دارد و از نیروی ابهام، به هنگام گزینش کلمه های خود، آگاه می باشد او می داند که به هنگام گفتن داستان می تواند با کلمه ها حس لمس کردن، چشیدن و بوئیدن را منتقل کند. او همچنین می داند که می تواند با کلمه ها رنگ، جنس و حتی دما را چنان توصیف کند که شنوندگانش را به دنیای خیال بکشاند. قصه گو تصویرگری می باشد که به جای رنگ از کلمه ها بهره گیری می کند و تصویرهای او با به کار گرفتن هنرمندانۀ کلمه ها همان رنگ آمیزی را دارد که همکار نقاش او به وسیلۀ رنگ به وجود می آورد. کار قصه گو تنها آگاه بودن از نیروی کلمه ها و آن چیز که آن

ها در صورت استفادۀ درست و درجای خود نشستن می تواند با خیال بشر انجام دهد نیست. بلکه قصه گو نگران چگونگی رسیدن این کلمه ها به گوش شنونده به وسیلۀ این هنر شفاهی نیز هست(چمبرز، 1388        ،ص37). قصه گويي نيز مانند بسياري از كارهايي كه كودك انجام مي‌دهد، مانند بازي و نقاشي و … مي‌تواند اثرهاي مثبتي در پرورش و آموزش او داشته باشد. از نظر افشاري قصه درهاي تازه‌ي بيان و مقصود را بر روي كودكان مي‌گشايد و وسايل و ابزار متفاوتي براي بازگو کردن تجربه‌ها، نظاره‌ها و احساسات را در اختيارشان مي‌گذارد، بيان قصه آموزش غير مستقيم بچه‌ها در زمينه‌ي كتاب و كتابخواني می باشد. قصه‌گويي از راهي غير مستقيم مزاياي رفتار منطبق با اخلاق را به كودكان مي‌آموزد. قصه‌گويي باعث تلطيف عواطف و احساسات، سرگرمي، بالا بردن سطح كتاب‌خواني، گسترش گنجينه‌ي واژگاني، تقويت قدرت بيان و حافظه، پرورش ذوق هنري، برآورده شدن نيازهاي رواني شنوندگان و … مي گردد( حنيف،1383). قصه کودکان را در کشف جهان پیرامون ، شناخت و آشنایی با نام کنش ها و اشیا ، دست یابی به گفتاری پربار تر و لذت بردن از شگفتی های زبان یاری می رساند. نخستین تجربه های بسیاری از کودکان از ادبیات با کتابهای تصویری به دست می آید و به آنها کمک می کند تا گنجینه واژگان خود را معنا بخشند خواندن قصه براي كودكان اين می باشد كه خواندن آن، نيروي بيان و تكلم كودك را تقويت مي كند و گنجينه لغايت و اطلاعات وي غني تر مي گردد. از آن سوي، كودك از طريق قصه اي مناسب با مشكلات و مسائل زندگي آشنا مي گردد و مهارت هاياجتماعي بيشتري به دست مي آورد. درضمن نبايد فراموش كرد كه قصه گويي، فاصله ميان قدرت خواندن و قدرت درك كردن را در كودك پر مي كند(رحمان دوست،1381).

 

1-2- اظهار مسأله:

قصه و قصه گویی به قدمت تاریخ بشر ریشه دارد به گونه ای که بشر زندگی خود را در چهار چوب قصه ها به تصویر کشیده می باشد و قصه ها نیز زندگی بشر را شکل داده، دگرگون ساخته و متحول نموده اند. قصه ها باز نمایی ما از خودمان و تجربه های مان می باشد. زندگی فرایند پیوسته ای از نظم بخشی و سازماندهی تجربه هاست. هنگامی که شناخت کاملی از جهان وجود ندارد نیاز نسبت دادن معنا به تجارب احساس می گردد بدین ترتیب، تجربه ها و رویدادهای عمر طولانی هر یک از افراد به قصه تبدیل می گردد. افراد هنگام اظهار داستان توالی و ارتباط های معنا دار را کشف می کنند و نسبت به وضعیت خود بینش عمیق تری به دست می آورند(دوایودی ،1997).

قصه گویی در کشور ما سابقه ای بس دیرینه و قدیمی دارد اما نفوذ وسایل ارتباط جمعی و علاوه بر آن زندگی مدرنیته، موجب شده تا تأثیر قصه گویی در طول دوران و به ویژه در نظام های آموزشی کمرنگ گردد. به قصه گویی هنوز به عنوان یک فن نگاه نمی گردد و در نظام آموزش و پرورش جایگاه شایسته ای برای قصه گویی به چشم نمی خورد. قصه‌گویی نوعی ادبیات شفاهی می باشد. آشنایی با نوع شفاهی ادبیات درک تازه‌ای از زبان را به کودک می‌بخشد. افسانه‌ها، متل‌ها و حکایات که در قالب قصه برای کودکان اظهار می گردد دانش زبانی آنها را غنی می‌سازد. مقصود از هوش کلامی، قدرت بهره گیری از زبان و درک کلام می باشد بدون آنکه شخص، اعمالی را انجام دهد. مثل حافظه، استدلال کلامی و تجسم فضایی(ناظمی،1385،ص 64). قصه در قالب کلام جان می‌گیرد و اولین برخورد کودک با قصه با شنیدن واژه‌ها، جملات کوتاه و مرکب، لحن کلام می باشد. حتی اگر آن زبان را به‌کار نگیرند و از واژگان آن بهره گیری نکنند زبان قصه را تجربه کرده و با دنیای زبانی تازه‌ای مواجه می شوند به این طریق کودک زبان را به‌گونه غیرمستقیم آموزش می‌بیند

و فراگیران رایاری می دهند بسیاری از کلمات، واژه‌ها و مفاهیم ادبی را از طریق احساس خود درک کرده و

کاربرد صحیح آن را می‌آموزند. از دید بعضی از روانشناسان، زبان کمک بسیار بزرگی به رشد ذهنی کودکان می کند و با در نظر داشتن این مطالب در می یابیم که قصه گویی چه تأثیر مهمی در درک و فهم کودکان دارد و همچنین کودکان می توانند با بهره گیری ازقصه گویی گنجینه لغات بیشتری در محاورات روزمره کسب کنند و معنی بسیاری از لغات را درک کنند. مسئله ای که دراین پژوهش پیش آمده می باشد یک سوال علمی می باشد که آیا آموزش به شیوه قصه گویی می تواند میزان هوش کلامی و گنجینه لغات را افزایش دهد.

 

1-3- اهمیت و ضرورت انجام تحقيق:

آموزش از طریق قصه گویی به مربیان کمک می کند تا به خصوصیات هوش کلامی و گنجینه لغات کودکان به صورت بهتری پی ببرد. هم چنین قصه گویی، ما را به عوامل مساعد کننده در افزایش هوش نزدیک می کند و مسلماً در آموزش دانش آموزان کمک شایانی به مسئولان آموزش و پرورش، روانشناسان و معلمان خواهد نمود کودکان شیفته ی قصه و قصه گویی هستند و قصه، تاثیری عمیق بر زبان کودک می گذارد.قصه ها،‌ کودک را با واژگان، اصطلاحات،‌ نام ها و … آشنا می سازند و از این راه،‌ علاوه بر ایفای تأثیر مهم و جدی در زبان آموزی،‌ فرصت خوبی برایاصلاح لغزش ها و اشکالات زبانی ایجاد می کنند.در کنار قصه گویی می توان از کودکان خواست تا مثلاً بگویند که نام قهرمان چه بوده، از کجا حرکت کرده، چه دیده، چه گفته و چه انجام داده می باشد. ضرورت مهم این پژوهش قصه به علت کشش، زیبایی و نقشی که در برانگیختن حس کنجکاوی دارد، می تواند بسیاری از مفاهیم را به کودکان منتقل کند. هم چنین با انتقال مفاهیم، به روش غیرمستقیم، نه تنها باعث جذب بهتر و سریع تر مفاهیم به ذهن و زبان کودک می گردد بلکه فهم آن ها را عینی تر و ساده تر می سازد، به همین دلیل، قصه گویی از جدی ترین و بنیادی ترین روش های انتقال مفاهیم به دنیای مخاطبان، به ویژه کودکان، به شمار می آید. مفاهیم ساده ی علمی، طبیعی و حتی معنا و مفهوم واژگان را طی قصه و گاه بدون نیاز به توضیح، می توان منتقل نمود. وقتی کودک کلمه را به صورت دقیق تعریف می کند به نظر می رسد می توان پذیرفت که وی آن کلمه را به خوبی می شناسد و می تواند از آن در موقعیتهای کاملاً مناسب برای اهداف زبانی خود بهره گیری کند. در عین حال قصه ها موجب می شوند تا کودکان بتوانند با گسترهای از کلمه ها آشنا شوند. بازگویی قصه های شنیده شده فایده های بسیاری دارد، زیرا علاوه بر پرورش قدرت حافظه، قدرت اظهار بچه ها را نیز تقویت می كند. بازگو كردن قصه های شنیده شده مهم ترین تمرین در پرورش قدرت اظهار و تكلم بچه ها می باشد کودکان در اثر شنیدن این توانایی را به دست می آورند تا بتوانند شنیدن فعال را تجربه کنند. كودكان طبیعتاً از شنیدن قصه لذت می برند، زیرا جریان یك زندگی ناشناخته و ماجرایی عجیب را در آن تعقیب و كشف می کنند(مهاجری،1388،ص52). ازجمله خلاءهای می توان با بهره گیری از قصه گویی کودک را تشویق می کنیم تا هر وقت معنی کلمه را نمی فهمد در مورد آن سوال کند و کلمه ها و لغاتی را که شنیده اند در صبحتها یشان به کار برند و همچنین به جای کلمات تکراری و بسیار محدود با لغات وسیع روبرو می گردد و قدرت اظهار کودکان را ارتقا می دهد مربیان می توانند گاه گاه از کودکان بخواهند که آنها به قصه گویی بپردازند تا مهارت زبان آموزی گوش کردن و سخن گفتن در آنها افزایش داد و با قصه گویی فاصله میان قدرت خواندن و درک کردن لغات پر گردد.

 

1-4- اهداف پژوهش:

1-4-1- هدف کلی:

مطالعه ارتباط آموزش به شیوه قصه گویی بر میزان هوش کلامی و گنجینه لغات کودکان پیش دبستانی شهرستان سرپل ذهاب در سال 92-93

1-4-2- اهداف جزیی:

مطالعه ارتباط آموزش به شیوه قصه گویی بر میزان هوش کلامی در کودکان پیش دبستانی

مطالعه ارتباط آموزش به شیوه قصه گویی بر میزان درک و فهم در کودکان پیش دبستانی

مطالعه ارتباط آموزش به شیوه قصه گویی بر میزان محاسبات در کودکان پیش دبستانی

مطالعه ارتباط آموزش به شیوه قصه گویی بر میزان گنجینه لغات در کودکان پیش دبستانی

شما می توانید مطالب مشابه این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید                     

1-5- فرضيه‏ هاي پژوهش:

آموزش به شیوه قصه گویی بر میزان هوش کلامی کودکان پیش دبستانی موثر می باشد

آموزش به شیوه قصه گویی بر میزان درک و فهم کودکان پیش دبستانی موثر می باشد

آموزش به شیوه قصه گویی بر میزان محاسبات کودکان پیش دبستانی موثر می باشد

آموزش به شیوه قصه گویی بر میزان گنجینه لغات کودکان پیش دبستانی موثر می باشد

1-6- تعاریف نظری و عملیاتی متغیرها:

1-6-1- تعاریف نظری:

قصه گویی: وسیله ارتباط میان یک فرد (قصه گو) و افراد دیگر (مخاطبان) می باشد، پس قصه گو بایستی دارای نفوذ کلام، نگاه مؤثر و گیرا و حرکت های مناسب دست و چهره باشد تا بتواند به حد کافی در مخاطب هایش تاثیر گذارده، آنان را به قصه و پیام آن جذب نماید و در واقع یک ارتباط دلپذیر و موفق با آنها مستقر سازد(مهاجری،1388،ص138).

هوش کلامی: با کاربرد زبان مرتبط می باشد شامل حساسیت نسبت به زبان گفتاری و نوشتاری و توانایی در کاربرد کلمات و زبان می باشد. افرادی که از این هوش در سطح بالایی برخوردارند، درک عمیقی از مفاهیم و لغات دارند(پورشریفی،1387).

پیش دبستانی: آموزش و پرورش پیش دبستانی معمولاً به تجارب کودکان در مهد کودک ها، کودکستان ها و دوره آمادگی تصریح می کند(مفیدی،1382).

1-6-2- تعاریف عملیاتی:

قصه گویی: با حضور در یک کلاس پیش دبستانی به تعداد 15 نفرطی چهار هفته ( هشت جلسه 45 دقیقه ای) و هر قصه از منابع چاپی و بر اساس درس مهارتهای زبان آموزی آموزش داده می گردد این قصه ها شامل قصه های حسنک بهانه نگیر، شنل قرمزی، من 2 هستم، سفید برفی، مملی شده رفوزه، شنگول و منگول، حبه انگور می باشد. کودکان گوش می دهند و به مشارکت بر انگیخته می شوند

هوش کلامی: با بهره گیری از خرده آزمونهای کلامی وکسلر سنجیده می گردد که شامل موارد زیر می باشد.

گنجینه لغات: شامل فهرستی از 22 کلمه به صورت شفاهی می باشد، هر پاسخ ارزش(صفر یا یک یا دو) دارند و بعد از 5 شکست متوالی یعنی آزمودنی نتواندبه سئوالا جواب دهد این آزمون متوقف می گردد حداکثر نمره نیز 44 می باشد.

درک فهم: با آزمون 15 ماده سنجیده می گردد که سؤال‌های آن به صورت باز – پاسخ تدوین شده‌اند هر پاسخ ارزش(صفر یا یک یا دو) دارند و بعد از 4 شکست متوالی یعنی آزمودنی نتواند به سئوالا جواب دهد این آزمون متوقف می گردد حداکثر نمره نیز 30 می باشد.

محاسبات: این خرده ‌آزمون شامل 20 مساله ساده می باشد ارزش هر سوال ( صفر یا یک ) بدون بهره گیری از کاغذ و مداد می‌توان آنها را حل نمود انجام می گردد.و بعد از 4 شکست متوالی یعنی آزمودنی نتواند به سئوالا جواب دهد این آزمون متوقف می گردد حداکثر نمره نیز 20 می باشد.

پیش دبستانی: پیش دبستانی به دوره ی دو ساله ای اطلاق می گردد که کودکان گروه سنی ۴ تا ۶ سال را تحت پوشش قرار می دهد.

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را در شماره بندی انتهای صفحه بخوانید              

***ممکن می باشد هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود اما در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل و با فرمت ورد موجود می باشد***

متن کامل را می توانید دانلود نمائید

زیرا فقط تکه هایی از متن پایان نامه در این صفحه درج شده (به گونه نمونه)

اما در فایل دانلودی متن کامل پایان نامه

 با فرمت ورد word که قابل ویرایش و کپی کردن می باشند

موجود می باشد

تعداد صفحه : 89

قیمت : چهارده هزار و هفتصد تومان